Wednesday, 20 September 2017

ચીનમાં પણ પ્રખ્યાત છે હવામાં સ્થિત આ મંદિર


આપણે વિશાળ દુનિયામાં ઘણા જ પ્રકારના મંદિર જોયા હશે પરંતુ તમે એવું મંદિર જોયું છે જે દુરથી જાણે હવામાં લટકતું હોય! આ મંદિર ચીનમાં શાનસી પ્રાંતના પહાડની ચટ્ટાન ઉપર જે જમીનથી ૫૦ મીટરનું ઉંચાઈ પર બિરાજમાન છે. તેથી દુરથી જોતા હવામાં લટકતું હોય એવો ભાસ થાય છે. તે બોદ્ધ, તાઓ તથા કન્ફયુસીયસ એમ ત્રણ ધર્મથી મિશ્રિત છે. તેમજ ચીનની સુરક્ષિત પ્રાચીન વાસ્તુ નિર્માણ દ્વારા સ્થિત એક માત્ર અદભુત મંદિર છે. મંદિર ઉપર પહાડનો વિશાળ ટુકડો બહાર ફેલાયેલો હોવાથી એવું લાગે છે હમણા જ મંદિર ઉપર પાડી જશે. 


આ ઐતિહાસિક મંદિર વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. આ મંદિરને ૨૦૧૦માં ટાઇમ પત્રિકામાં દુનિયાની અજીબ તથા ભયાનક ઈમારતોમાં સામેલ કરવામાં આવી હતી. આ ભયાનક મંદિરનું નિર્માણ કોંગસુ નામના પ્રાચીન સુપ્રસિદ્ધ ચીની શિલ્પી દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. 

મંદિરનો પ્રવેશ માર્ગ લાકડાનો બનેલો છે. જે પર્યટકોના ચાલવાથી લાકડીનો અવાજ તો આવે છે પરંતુ આજે પણ આ મંદિર સ્થિર જ દેખાય છે. અંદાજિત આ મંદિર ૧૬૦૦ વર્ષોથી પણ જુનું છે. ઉંચાઈ પર હોવાથી પુરથી રક્ષણ મળે છે તથા ટેકરીઓ ઘેરાયેલ હોવાથી સૂર્યથી પણ રક્ષણ મળે છે. તેથી જ આ મંદિર આજે પણ સુરક્ષિત છે. ચીનમાં સ્થિત આ મંદિર જેટલું ભયાનક સ્થાન પર છે એટલું જ લોકોને પોતાની તરફ આકર્ષે છે.

Monday, 11 September 2017

ભૂદાન યજ્ઞનાં પ્રણેતા: વિનોબા ભાવે



સ્વાતંત્ર્ય પ્રાપ્તિ બાદ નિર્ધન ભૂમિહીનોને ભૂમિ અપાવવાવાળા 'ભૂદાન યજ્ઞ'નાં પ્રણેતા વિનાયક નરહરિ (વિનોબા ભાવે)નો જન્મ ૧૧ સપ્ટેમ્બર, ૧૮૯૫નાં ગાગોદા ગામમાં થયો હતો. વિનોબા પર તેમની માં તથા ગાંધીજીનાં શિક્ષણનો ઘણો જ પ્રભાવ હતો. તેમની માંના આગ્રહથી તેમણે 'શ્રીમદ્ ભગવદગીતા'નો મરાઠીમાં કાવ્યાનુવાદ કર્યો. કાશી વિશ્વવિદ્યાલયમાં અધ્યયન દરમિયાન ગાંધીજીનાં વિચાર વાંચીને પ્રભાવિત થયાં અને પોતાનું જીવન ગાંધીજીને સમર્પિત કરી દીધું અને ગાંધીજીનાં નિર્દેશ પર સાબરમતી આશ્રમમાં વૃદ્ધાશ્રમની દેખરેખ કરવા લાગ્યાં. નોકરી કરવાની ઈચ્છા ન હોવાથી તેમણે કાશી જવાં પહેલાં જ શૈક્ષણિક પ્રમાણ પત્ર બાળી દીધાં હતા.

સ્વાતંત્ર્ય પ્રાપ્તિ બાદ ૧૯૪૮માં વિનોબાએ 'સર્વોદય સમાજ'ની સ્થાપના કરી. ત્યારબાદ ૧૯૫૧માં ભૂદાન યજ્ઞનું બીડું ઉઠાવ્યું. તેઓ જમીનદારોને ભૂમિ દાન કરવા અપીલ કરતાં અને મળેલ ભૂમિ ગામનાં ભૂમિહીનોને વહેચી દેતાં. આમ તેમણે ૭૦ લાખ હેક્ટર ભૂમિ નિર્ધનોને વહેંચી કિસાનનો દર્જો અપાવ્યો. 

જયારે તેમનું શરીર શિથિલ થઈ ગયું ત્યારે તેઓ વર્ધામાં જ રહેવા લાગ્યાં. ત્યાં રહીને ગાંધીજીનાં આચાર, વિચાર અને વ્યવહાર અનુસાર કામ કરતાં. ગોહત્યા બંદી માટે અનેક પ્રયાસ કરવા છતાંય શાસન ધ્યાન ન આપતાં તેમનાં મન પર ભારે ચોટ લાગી. વિનોબાએ જેલ દરમિયાન અનેક ભાષાઓ શીખી. તેમનાં જીવનમાં સાદગી તથા પરોપકારની ભાવના ખુબ હતી. 

૧૫ નવેમ્બર, ૧૯૮૨નાં સંત વિનોબાનું દેહાંત થયું. તેમનાં જીવનકાળમાં તે 'ભારત રત્ન'નું સમ્માન ઠુકરાવી ચુક્યા હતાં. અંતે ૧૯૮૩માં શાસને તેમને મરણોપરાંત 'ભારત રત્ન'થી વિભૂષિત કર્યા.

Saturday, 9 September 2017

આધુનિક હિન્દી સાહિત્યનાં પિતામહ ભારતેન્દુ હરિશ્ચંદ્ર



હિન્દી સાહિત્યનાં માધ્યમથી નવજાગરણનો શંખનાદ કરવાવાળા ભારતેન્દુ હરિશ્ચંદ્રનો જન્મ કાશીમાં ૯ સપ્ટેમ્બર, ૧૮૫૦માં થયો હતો. ઘરમાં કાવ્યમય વાતાવરણનાં પ્રભાવથી તેમણે પાંચ વર્ષની ઉંમરે પોતાનો પહેલો દોહો લખ્યો હતો. આ જોઇને પિતા પ્રસન્ન થયાં અને આર્શીવાદ આપીને કહ્યું કે તું નિશ્વિત મારું નામ આગળ વધારીશ.

ભારતેન્દુજીનાં પરિવારની આર્થિક સ્થિતિ સારી હતી. તેમણે દેશનાં વિભિન્ન ભાગોની યાત્રા કરી અને ત્યાંના સમાજની સ્થિતિ અને રીતિ-નીતિને ગહેરાઈથી જોઈ. આ યાત્રાનો પ્રભાવ તેનાં જીવન પર ખુબ જ પડ્યો.

ભારતેન્દુએ હિન્દીમાં 'કવિ વચન સુધા' પત્રિકાનું પ્રકાશન કર્યું. તે અંગ્રેજોની ખુશામતના વિરોધી હતાં. પત્રિકામાં સરકારને રાજદ્રોહની ગંધ આવતાં પત્રને મળતી શાસકીય સહાયતા બંધ થઈ ગઈ, પરંતુ તે પોતાનાં વિચારથી દ્રઢ રહ્યાં.

ભારતેન્દુની રાષ્ટ્ર ભાવનાનાં સ્વર 'નીલ દેવી' અને 'ભારત દુર્દશા' નાટકોમાં પ્રતિબિંબિત થયાં. પ્રખ્યાત સાહિત્યકાર ડૉ. શ્યામસુંદર વ્યાસે લખ્યું છે કે જે દિવસથી ભારતેન્દુ હરિશ્ચન્દ્રે પોતાના ભારત દુર્દશા નાટકનાં પ્રારંભમાં સમસ્ત દેશવાસીને સંબોધિત કરી દેશની નષ્ટ થયેલ અવસ્થા પર આંસુ વહેવડાવવા આમંત્રિત કર્યા, આ દેશ અને સાહિત્યનાં ઇતિહાસમાં તે દિવસ કોઈ મહાપુરુષના જન્મદિવસથી ઓછો મહત્વપૂર્ણ ન હતો.

આ આપણા દેશ, ધર્મ અને ભાષાનું દુર્ભાગ્ય છે કે આટલાં પ્રતિભાશાળી સાહિત્યકાર માત્ર ૩૫ વર્ષની અવસ્થામાં જ કાળના ગાળામાં સમાઈ ગયા. આ અવધિમાં તેમણે ૭૫થી વધારે ગ્રંથની રચના કરી, જે હિન્દી સાહિત્યની અમૂલ્ય નિધિ છે. જેમાં સાહિત્યનાં પ્રત્યેક અંગ સમાયેલ છે.


Thursday, 7 September 2017

શિક્ષણ એક અણમોલ રતન


"ધન કરતાં જ્ઞાન એટલા માટે ઉત્તમ છે કે ધનની રક્ષા તમારે જ કરવી પડે છે. જ્યારે જ્ઞાન તો પોતે જ તમારી રક્ષા કરે છે."
– સ્વામી રામતીર્થ

આજે વિશ્વ સામે કેટલીય મુસીબતોનો પહાડ ઉભો છે. માણસોની થોડીક લાપરવાહી કોઈ પણ સમયે વિકરાળ રૂપ ધારણ કરી શકે છે. પર્યાવરણ સંકટ, પ્રદુષણ, જનસંખ્યા, બેરોજગારી, બીમારી, કુદરતી આપત્તિ વગેરેથી પૂરું વિશ્વ ઘેરાઈ ગયું છે. આ બધી મુસીબતોથી બચવાનો કોઈ એક રસ્તો હોય તો તે એકમાત્ર માણસોની સૂઝબૂઝ અને તકનીકી. આ બંને વસ્તુ શિક્ષણ પ્રાપ્ત કર્યા વગર મેળવવી મુશ્કેલ જ છે. આજે વિકાસનાં આ દોરમાં શિક્ષણ જ સૌથી મોટું સહાયક પરિબળ છે. શિક્ષણ એ એવું ધન છે જે મનુષ્યની સાથે હંમેશા રહે છે, જે ન તો કોઈને આપવાથી ઘટે છે અને ન તો કોઈ ચોરી શકે છે.

ઈતિહાસ એ વાતનું સાક્ષી રહ્યું છે કે જે દેશ સભ્યતા અને જ્ઞાનને અપનાવેલ છે તેમનો વિકાસ અભૂતપૂર્વ ગતિથી થયો છે. શિક્ષણનાં મહત્વનું વર્ણન શબ્દોમાં કરવું એકદમ મુશ્કેલ કાર્ય છે. આથી જ કદાચ દર વર્ષે ૮ સપ્ટેમ્બરે 'વિશ્વ સાક્ષરતા દિવસ' મનાવવામાં આવે છે.

નિરક્ષર હોવું કે ઓછું શિક્ષણ હોવાને કારણે કોઈ પણ દેશને કેટલું નુકસાન ઉઠાવું પડે છે તેમનું સબૂત તેમનાં વિકાસદરથી જાણી શકાય છે. વિશ્વમાં સાક્ષરતાને ધ્યાનમાં રાખતાં ૧૭ નવેમ્બર ૧૯૬૫નાં સંયુક્ત રાષ્ટ્રનાં શૈક્ષિક, વૈજ્ઞાનિક એવં સાંસ્કૃતિક સંગઠને (યુનેસ્કો) ૮ સપ્ટેમ્બરને વિશ્વ સાક્ષરતા દિવસ (International Literacy Day) ઘોષિત કર્યો. વિશ્વ સાક્ષરતા દિવસ સૌપ્રથમ વખત ૧૯૬૬માં મનાવવામાં આવેલો હતો. આ ઉત્સવ દુનિયાભરમાં મનાવવામાં આવે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર એ વૈશ્વિક સમુદાયને સાક્ષરતા પ્રતિ જાગૃત કરવાં માટે તેમની શરૂઆત કરી હતી અને પ્રત્યેક વર્ષ એક નવાં ઉદ્દેશ સાથે વિશ્વ સાક્ષરતા દિવસ મનાવવામાં આવે છે.

સાક્ષરતાનું તાત્પર્ય ફક્ત વાંચવું-લખવું નથી બલ્કે સમ્માન, અધિકાર, કર્તવ્ય અને સામાજિક વિકાસ પ્રત્યે જાગૃતતા લાવવાનો છે. દુનિયામાં શિક્ષણ અને જ્ઞાન બહેતર જીવન જીવવાનું એક જરૂરી માધ્યમ છે. સાક્ષરતા, ગરીબી, ભ્રષ્ટાચાર અને આંતકવાદીથી નિપટવામાં સહાયક અને સમર્થ છે. આજે નિરક્ષરતા દેશની પ્રગતિમાં ઘણી મોટી બાધા છે.

ભારત સરકારે સાક્ષરતા વધારવા માટે સર્વ શિક્ષા અભિયાન, સાક્ષર ભારત મિશન, મિડ ડે મીલ યોજના, પ્રોઢ શિક્ષા યોજના, રાજીવ ગાંધી સાક્ષરતા મિશન વગેરે અભિયાન ચલાવવામાં આવ્યા છે પરંતુ સફળતા આશાને અનુરૂપ પ્રાપ્ત થઈ નથી. આમાંની એક મીલ ડે જ એક એવી યોજના છે, જે દેશમાં સાક્ષરતા વધારવામાં મુખ્ય ભૂમિકા નિભાવી. તેમની શરૂઆત તમિલનાડુમાં થઇ હતી. ત્યાં ૧૯૮૨નાં તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી એમ. જી. રામચંદ્રને ૧૫ વર્ષથી ઓછી ઉંમરનાં સ્કૂલી બાળકોને પ્રતિદિન નિઃશુલ્ક ભોજન આપવાની યોજના શરૂ કરી હતી.

Wednesday, 6 September 2017

ભારતીય સેના લાહોર સુધી પહોંચી


૬ સપ્ટેમ્બર, ૧૯૬૫ના ભારત પાકિસ્તાન વચ્ચેની વાસ્તવિક સીમા રેખાને પાર કરી ભારતીય થલ સેના ઝડપથી આક્રમણ કરી લાહોર હવાઈ અડ્ડા નજીક પહોંચી ગઈ. અહીં એક રોચક ઘટના બની. અમેરિકાએ ભારતને અપીલ કરી કે તે થોડાં સમય માટે યુદ્ધવિરામ કરે જેથી તેમનાં નાગરિક લાહોરમાંથી બહાર નીકળી શકે. આ વાત માનવા બદલ ભારતને નુકસાન પણ થયું. આ સમયે પાકિસ્તાને ભારતમાં હુમલો કરી ખેમકરણ પર કબજો કરી લીધો.

આ જંગમાં આશરે ભારતીય સેનાના ૩૦૦૦ અને પાકિસ્તાનના ૩૮૦૦ જવાન મૃત્યુ પામ્યાં. ભારતે પાકિસ્તાનનાં જે ક્ષેત્રમાં જીત હાસિલ કરી તે સિયાલકોટ, લાહોર અને કશ્મીરનાં અતિ ઉપજાઉ ક્ષેત્ર હતાં, જયારે પાકિસ્તાને ભારતનાં છંબ અને સિંધ જેવાં રેતીલા ક્ષેત્રમાં કબજો કર્યો.

રૂસના તાશકંદમાં ભારતનાં પ્રધાનમંત્રી લાલબહાદુર શાસ્ત્રી અને પાકિસ્તાનનાં પ્રધાનમંત્રી અયૂબ ખાનની વચ્ચે ૧૧ જાન્યુઆરી, ૧૯૬૬ના કરાર થયો. જેમાં બંને દેશ વચ્ચે કરાર થયાં કે ૫ ઓગસ્ટ પહેલાંની સ્થિતિનું પાલન કરી જીતેલી જમીનનો કબજો છોડી દેશે.

થોડા સમય બાદ તાશકંદમાં શાસ્ત્રીજીનું રહસ્યમય રીતે મોત થયું. સત્તાવાર તરીકે કહેવાયું કે ભયંકર શિયાળાના કારણે તેમને હાર્ટએટેક આવ્યું હતું. જયારે કોઈ માને છે કે ષડયંત્રના કારણે તેમની હત્યા થઇ હતી. કોઈ જાણકર એ સંભાવના બતાવે છે કે ભારત પાકિસ્તાન કરારનાં કેટલાક મુદ્દા પર સર્વસંમતિ કાયમ ન હોવાથી શાસ્ત્રીજી તણાવમાં આવી ગયા આથી તેમને હાર્ટએટેક આવ્યું.

Monday, 4 September 2017

પહેલાં શિક્ષક અને પછી રાષ્ટ્રપ્રમુખ : ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણન



હિંદુ સંસ્કૃતિમાં ગુરુનો ખૂબ જ મહિમા ગવાયો છે. ગુરુ એટલે જીવનમાં ડગલેને પગલે માર્ગદર્શન પૂરું પાડનાર. ભગવાન શ્રી રામ અને કૃષ્ણ શિક્ષા મેળવવા બાળપણમાં પોતાનું ઘર છોડીને શિક્ષા ગ્રહણ કરી તેમજ પોતાનું જીવન સાર્થક બનાવ્યું. આપને હમેશાં વિદ્યા જેવું ધન મેળવવાં સાચાં ગુરુની શોધ કરતાં આવ્યાં છીએ; કારણ કે એક સારા અને સાચાં શિક્ષક જ આપણું સારું ભવિષ્ય નિર્માણ કરી શકે. જુદાં જુદાં દેશોમાં શિક્ષક દિન જુદાં જુદાં દિવસે ઉજવાય છે. વિશ્વ શિક્ષક દિન ૫ ઓક્ટોબરે ઉજવાય છે પરંતુ ભારતમાં દર વર્ષે ૫મી સપ્ટેમ્બરે ઉજવાય છે; જે ભારતનાં ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડૉ. સર્વોપલ્લી રાધાકૃષ્ણનનાં જન્મદિવસ નિમિતે શિક્ષક દિન મનાવવામાં આવે છે.

ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણન ૫ સપ્ટેમ્બર ૧૮૮૮નાં તમિલનાડુનાં તિરૂત્તામાં જન્મેલ ભારતનાં પ્રથમ ઉપરાષ્ટ્રપતિ અને દ્રિતીય રાષ્ટ્રપતિ હતાં. સાથે જ તેઓ ભારતીય તત્વચિંતક અને રાજપુરુષ હતાં. ૨૦ સદીનાં વિદ્વાનોમાંના એક ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણન પૂર્વીય અને પશ્ચિમી વિચારો અને તત્વચિંતન વચ્ચે સેતુબંધ સમાન કાર્ય કર્યું.

બાળપણથી જ તેઓ ભણવામાં હોશિયાર હતાં. ૧૯૦૬માં તેઓ મદ્રાસ કોલેજથી ફિલોસોફી પર માસ્ટર ડીગ્રી પ્રાપ્ત કરી. જયારે તેઓ ૨૦ વર્ષનાં હતાં ત્યારે તેમને ફિલોસોફીનો વિષય પસંદ ન હતો પરંતુ તેમનાં દૂરનાં એક ભાઈ જે તેમની સાથે અભ્યાસ કરતાં હતાં તેઓ ફિલોસોફીનાં પુસ્તકો રાધાકૃષ્ણનને આપતાં. આ પુસ્તકો તે સમય પસાર કરવાં માટે વાંચતા પરંતુ આ રીતે ફિલોસોફીમાં તેમનો શોખ કેળવાતો ગયો.

૧૯૦૯માં તેઓ ફિલોસોફીનાં અધ્યાપક તરીકે પોતાની કારકિર્દીની શરૂઆત કરી. આ સાથે તેઓ લેખનકાર્ય પણ કરતાં હતાં. તેમનાં સૌથી પહેલાં પુસ્તકનું નામ ‘ધ ફિલોસોફી ઓફ રવીન્દ્રનાથ ટાગોર’ હતું. ભારત આઝાદ થયું ત્યારે તેઓ યુનેસ્કો ખાતે ભારતનાં પ્રતિનિધિ તરીકે કાર્યરત રહ્યાં. ૧૯૪૯-૫૨ દરમિયાન સોવિયત યુનિયન ખાતે તેઓ ભારતનાં રાજદૂત રહ્યાં.

૧૯૫૨માં રાધાકૃષ્ણન જયારે રાષ્ટ્રપતિ બન્યાં ત્યારે તેમનાં મિત્રો અને વિદ્યાર્થીઓ એ તેમનાં જન્મદિવસની ઉજવણી માટે ઉત્સાહ બતાવ્યો. જોકે રાધાકૃષ્ણન પોતાનાં જન્મદિવસને શિક્ષકદિન તરીકે ઉજવવાનું સૂચન કર્યું. બસ ત્યારથી જ ભારતભરમાં તેમનાં જન્મદિવસ નિમિત્તે શિક્ષકદિનની ઉજવણી કરવામાં આવે છે.

દેશ અને દુનિયામાં ડૉ. રાધાકૃષ્ણનન દુનિયામાં ફિલોસોફર પ્રેસિડેન્ટ તરીકે જાણીતાં થયાં. વર્ષો પહેલાં પ્લેટોએ લખેલું કે આદર્શ રાજય એ કહેવાય જ્યાં રાજા દાર્શનિક હોય. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણનન રાષ્ટ્રપતિ બન્યાં એટલે આ વાત થોડી-ઘણી સાચી સાબિત થઈ.

પહેલાં પોતાને શિક્ષક અને પછી રાષ્ટ્રપ્રમુખ માનનાર ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણન ૧૭મી એપ્રિલ ૧૯૭૫ની વહેલી સવારે આ દુનિયામાંથી હમેશાં માટે તેઓ વિદાય લઈ લીધી.

ગુરુ પૂર્ણિમા
સ્વામી વિવેકાનંદ 

દેશના દાદા : દાદાભાઈ નવરોજી


1). ભારતનો ઉદ્દેશ સ્વરાજ પ્રાપ્ત કરવાનો છે એવું સૌપ્રથમ કોણે જાહેર કર્યું?

અ) લોકમાન્ય ટિળક
બ) લાલા લજપતરાય
ક) દાદાભાઈ નવરોજી 
ડ) ગોપાલકૃષ્ણ ગોખલે

2). દાદાભાઈ નવરોજી મુખ્ય કયા પક્ષમાં જોડાયેલ હતા?

અ) ગદર પાર્ટી
બ) આઝાદ હિન્દ ફૌજ
ક) કોમ્યુનિસ્ટ પાર્ટી
ડ) કોંગ્રેસ પાર્ટી

3.) દાદાભાઈ નવરોજી ૧૮૫૧માં કયું સામયિક શરૂ કરેલું ?

અ) ઇન્ડિયન સોશિયોલોજીસ્ટ
બ) રાસ્તગોફતાર
ક) વંદેમાતરમ્
ડ) નવજીવન

4). બ્રિટીશ પાર્લામેન્ટના પ્રથમ હિન્દી સભ્ય કોણ હતા?

અ) દાદાભાઈ નવરોજી
બ) ડૉ.રાજેન્દ્ર પ્રસાદ
ક) ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણ
ડ) રવિન્દ્રનાથ ટાગોર

5). દાદાભાઈ નવરોજી પ્રમુખ કયા ધર્મના અનુગામી હતા?

અ) બોદ્ધ
બ) પારસી 
ક) જૈન
ડ) હિંદુ

6). 'દેશના દાદા' નું બિરુદ ક્યા ગુજરાતીને મળ્યુ હતું?

અ) રમેશચંદ્ર મજુમદાર
બ) ન્હાનાલાલ
ક) કનૈયાલાલ મુનશી
ડ) દાદાભી નવરોજી 

7). દાદાભાઈનો જન્મ ક્યારે થયો હતો?

અ) 4 સપ્ટેમ્બર ૧૮૨૫
બ) ૯ સપ્ટેમ્બર ૧૮૫૬
ક) ૧ સપ્ટેમ્બર ૧૮૨૦
ડ) ૨૯ ઓગસ્ટ ૧૮૨૫

8). સંગઠિત થાવ, સતત પ્રયત્ન કરો અને સ્વશાસન મેળવો' આવો મંત્ર આપનાર મહાન વ્યક્તિનું નામ જણાવો.

અ) ભીમરાવ આંબેડકર
બ) ડૉ. સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્ણ
ક) દાદાભી નવરોજી
ડ) સરદાર પટેલ

9). ઇંગ્લેન્ડની આમસભામાં ચૂંટાઈ આવનાર સૌપ્રથમ ગુજરાતી કોણ હતા?

અ) દાદાભાઈ નવરોજી
બ) મહિપતરામ રૂપરામ
ક) સરદાર વલ્લભભાઈ
ડ) મોતીભાઈ અમીન

10). કોણે 'ગ્રાન્ડ ઓલ્ડમેન' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે?

અ) ગાંધીજી
બ) દાદાભાઈ નવરોજી 
ક) રામકૃષ્ણ પરમહંસ
ડ) સરદાર પટેલ


Saturday, 2 September 2017

દેશની સ્વતંત્રતા અપાવનાર મહાન લડવૈયાઓને ઉપાધિ કઈ રીતે પ્રાપ્ત થઈ??

તમે જાણતાં જ હશો કે દેશને આઝાદી અપાવનાર વ્યક્તિઓને અલગ અલગ ઉપાધિથી બોલાવામાં આવે છે. આજે અમે તમને એ બતાવીશું કે દેશને સ્વતંત્રતા અપાવનાર વીરોને કેવી રીતે આ ઉપાધિ પ્રાપ્ત થઈ.

1. ચંદ્રશેખર આઝાદ – આઝાદ  


ચંદ્રશેખરે પોતાને જ આઝાદ ઘોષિત કરી દીધાં હતાં. 

મહાત્મા ગાંધી એ ૧૯૨૧માં અસહયોગ આંદોલનનો પ્રારંભ કરેલો. તેમાં એક ચંદ્રશેખર પણ શામેલ હતાં અને એક દિવસ તે ધરના દેતાં પકડાઈ ગયાં. તે સમયે તેમની ઉમર કેવળ ૧૪ વર્ષની હતી. તેમને પારસી મજિસ્ટ્રેટ ખરેઘાટની અદાલતમાં પેશ કરવામાં આવ્યાં. મજિસ્ટ્રેટે બાળકને તેમની વ્યક્તિગત જાણકારીઓ પૂછવાનું શરૂ કર્યું.

જજ - તારું નામ શું છે?
ચંદ્રશેખર – મારું નામ આઝાદ છે.

જજ – તારા પિતાનું નામ શું છે?
ચંદ્રશેખર – મારા પિતાનું નામ સ્વાધીન છે.

જજ – તારું ઘર ક્યાં છે?
ચંદ્રશેખર – મારું ઘર જેલખાનું છે.

મેજિસ્ટ્રેટ આ ઉત્તરોથી ચિડાઈને તેમને ૧૫ બેંતોની સજા સંભળાવી. દરેક બેંત સાથે તે ‘ભારત માતાની જય’ બોલતાં હતાં. આ ઘટના બાદ ચંદ્રશેખરનું નામ ‘આઝાદ’ની ઉપાધિ સાથે જોડાઈ ગયું. 


2. વલ્લભભાઇ પટેલ – સરદાર 


સરદાર વલ્લભભાઈને આ ઉપાધિ મહાત્મા ગાંધી એ આપી હતી.

બારડોલી સત્યાગ્રહની સફળતા બાદ ત્યાંની મહિલાઓ તરફથી ગાંધીજી એ તેમને ‘સરદાર’ની ઉપાધિ પ્રાપ્ત કરી. 


3. બાળ ગંગાધર તિલક – લોકમાન્ય


બાળ ગંગાધર તિલકની સરકાર વિરોધી ગતિવિધિઓએ એક સમયે તેમને બ્રિટીશ સરકાર સાથે ટકરાવની સ્થિતિમાં લાવી ઉભા કરી દીધાં. તેમની પર ૧૯૩૭માં પહેલી રાજદ્રોહનો મુકદમો ચલાવામાં આવ્યો. સરકારે તેમની પર રાજદ્રોહનો મુકદમો લગાવી તેમને જેલ મોકલી દીધાં. આ મુકદમામાં અને સજાનાં કારણે તેમને ‘લોકમાન્ય’ની ઉપાધિ પ્રાપ્ત થઈ.


4. સુભાષચંદ્ર બોઝ – નેતાજી



સુભાષચંદ્ર બોઝને સન ૧૯૪૨માં જર્મનીમાં સૌથી પહેલાં ‘નેતાજી’ કહી પુકારવામાં આવ્યાં. કેટલાંક જાણકારોનું માનવું છે કે મહાત્મા ગાંધી દ્વારા સુભાષચંદ્રને ‘નેતાજી’ની ઉપાધિ પ્રાપ્ત થઈ પરંતુ એતિહાસિક રેકોર્ડ અનુસાર ૯ જુલાઈ ૧૯૪૩નાં સિંગાપુરમાં થયેલી એક રેલી દરમિયાન અધિકારિક તૌર પર સુભાષચંદ્રને ‘નેતાજી’ કહી સંબોધિત કરવામાં આવ્યાં હતાં.


5. મોહનદાસ ગાંધી – રાષ્ટ્રપિતા


૪ જુન ૧૯૪૪’નાં સુભાષચંદ્ર બોસે સિંગાપુર રેડિયોથી એક સંદેશ પ્રસારિત કરતાં મહાત્મા ગાંધીને ‘રાષ્ટ્રપિતા’ કહી સંબોધ્યા હતાં.


img cradit : wikipedia

ખતરનાક કાર્ય માટે હરીફાઈ કરનાર દેશભક્ત : ક્રાંતિવીર રાજગુરુ 
ઐતિહાસિક દિવસ - કાકોરી કાંડ 
જયારે તિરંગો ફરકી ઉઠ્યો......... 


Friday, 1 September 2017

WWEનો શો અસલી હોય છે કે નકલી???

રેસલિંગમાં મહાકુંભમાં જાણીતું WWEમાં એ બધું છે; જે તેમનાં ફેન્સને જોઈએ. આ 'શો'માં રોમાન્સ, ફાઈટ અને એન્ટરટાઈનમેંટનું જબરદસ્ત મિશ્રણ છે. આમ છતાંય લોકો મનમાં સવાલ ઉઠે છે કે ફાઈટ અસલી છે કે નકલી? કદાવર પહેલવાન નાના પહેલવાન સામે કેમ હારી જાય છે? ફાઈટ દરમિયાન લાગતી ચોટમાં નીકળતું લોહી અસલી છે કે ફેક? વગેરે વગેરે.

WWE નું Full Form 'World Wrestling Entertainment' છે. રેસલિંગ બાળકોને ઘણું જ પસંદ છે; જેમનું WWE ધ્યાન પણ રાખે છે. લોકોનું માનવું છે કે અહીં ફક્ત મજબુત બોડીવાળા જ લોકો આવે છે; પરંતુ એવું નથી. અહીં એ લોકો જ આવે છે જેમને દર્શક પસંદ કરે છે.

'આ મેચમાં કોણ જીતશે?' એ પહેલેથી જ નક્કી હોય છે પરંતુ ફાઈટ અસલી હોય છે અને જે ખેલાડીને ચોટ લાગી હોય છે એ અસલી હોય છે. આ મેચમાં ઘણીવાર હારનારને વધારે પૈસા મળે છે. WWEમાં આરોપ પણ લાગતાં હોય છે કે સારી બોડી બનાવવા અને સ્ટેમિના માટે કેટલાંક રેસલર ડ્રગ્સ લે છે; તેમ છતાંય તેમને રોકવા WWE વેલનેસ પોલીસી છે. આમ છતાંય આવાં મામલો સામે આવતો રહે છે. WWE ફાઈટની સ્ક્રિપ્ટ ભલે પહેલેથી જ લખાઈ હોય તેમ છતાંય કેટલીય વાર સાચે થયું છે કે રેસલરને ચોટ લાગી હોય અને તે વિકલાંગ પણ થયા હોય. આ સિવાય મોટાભાગનાં કિસ્સામાં ખૂન અસલી હોય છે.

રિંગની નીચે કેટલીય પ્રકારનાં હથિયાર રાખવામાં આવે છે, જેથી રેસલર તેમનો ઉપયોગ કરી શકે. આ હથિયારમાં 75% હથિયાર અસલી હોય છે. રિંગની નીચે એક માઈક લગાવામાં આવે છે. જેથી રેસલર્સનો અવાજ ધ્યાનથી સાંભળી શકાય.

img cradit : vsk

લેડી ખલી : કવિતા દલાલ WWEમાં હિસ્સો લેનાર પહેલી ભારતીય મહિલા બનશે

 

Wednesday, 30 August 2017

કોહિનૂર હીરાનું ફરીથી ભારતમાં ગમન



બ્રિટનની રાણી એલિજાબેથ દ્વિતીયના તાજ પરનો કોહિનૂર ફરીથી ચર્ચાનો વિષય બની ગયો છે. કોહિનૂર હીરાનો ઈતિહાસ બહુ જુનો છે. કહેવામાં આવે છે કે આ હીરો ભારતનાં તેલંગાણા રાજ્યની ગોલકુંડાની ખાણમાંથી નીકળ્યો હતો. આ હીરાને કોહિનૂર નામ ઈરાનના બાદશાહ નાદિરશાહે આપ્યું હતું. કોહિનૂરનો અર્થ થાય છે – પ્રકાશનો પર્વત. કેટલાક લોકોનું કહેવું છે કે આ હીરો મહાભારતના વખતનો સ્યમન્તક મણિ છે. આ કોહિનૂર ભારતના મુઘલ શાસકોની પાસે હતો. ત્યાંથી તે ઈરાનના બાદશાહ નાદિરશાહ અને ત્યારબાદ અફઘાનિસ્તાનની સત્તામાં ક્રમશઃ અહમદશાહ અબ્દાલી, તૈમુર, શાહ જમન અને શાહ શુજા પાસે ફરતો રહ્યો. ત્યારબાદ ફતેહ ખાનને સત્તા મળી ગઈ, પણ કોહિનૂર શાહ શુજા પાસે જ રહી ગયો. ફતેહ ખાનને શુજાના નાના ભાઈ શાહ મહમૂદને ગાદી આપી દીધી.

આ દિવસોમાં પંજાબમાં મહારાજા રણજિતસિંહનું શાસન હતું. શાહ શુજાની પ્રાર્થનાના કારણે મહારાજ રણજિતસિંહે પોતાની સેના મોકલીને શુજાને સત્તા અપાવી દીધી, પરંતુ થોડા સમય બાદ ફરીથી ફતેહ ખાને શાહ મહમૂદને ગાદી આપી દીધી. શુજા ભાગીને અટક આવી ગયો અને ત્યાંના ઓફિસરે તેને શરણે લીધો. પરંતુ પાછળથી તેને શંકા પડતાં શુજાને કેદ કરી લીધો અને તેનો મોટો ભાઈ જમન જ્યાં બંદી હતો ત્યાં મોકલવામાં આવ્યો.

મહારાજા રણજિતસિંહે થોડા વખત પછી બન્ને ભાઈને લાહોર બોલાવી લીધા. આ બાજુ અફઘાની વડાપ્રધાન ફતેહ ખાન કશ્મીર જીતવા માટે રણજિતસિંહ પાસે મદદ માંગી અને લૂંટનો અડધો ભાગ તથા દર વર્ષે નવ લાખ રૂપિયા દેવાની શરત રાખી. રણજિતસિંહે ફતેહ ખાનના પ્રસ્તાવને માની લીધો, તેથી શાહ શુજાને લાગ્યું કે મહારાજા ફતેહ ખાનના કહેવાથી અમને મારી ન નાંખે. આ કારણથી શુજાની બેગમે શુજાના જીવનનાં બદલે કોહિનૂર હીરો મહારાજાને દેવાનો પ્રસ્તાવ મુક્યો.

૧૮૧૨માં એક બાજુથી હિંદુ સેના અને બીજી બાજુથી અફઘાની સેનાએ કશ્મીરમાં પ્રવેશ કર્યો. ફતેહ ખાનના મનમાં છેતરપિંડી હતી તેથી તેણે કેટલાક સૈનિકોને પંજાબમાં મૂકી દીધા. આમ, ફતેહ ખાને કશ્મીરના બે કિલ્લા જીતીને એનો અડધો ભાગ પણ હિંદુ સેનાને ન આપ્યો. મહારાજા રણજિતસિંહના દીવાન મોહકમચંદે આ બધી માહિતી મહારાજાને આપી, પરંતુ રણજિતસિંહ શાંતિપૂર્વક પોતાની સંધિ નિભાવતા રહ્યા.

આ દિવસોમાં શાહ શુજાને શેરગઢના કિલ્લામાં કેદ કરવામાં આવ્યો હતો. ફતેહ ખાન શાહ શુજાને મારવા માંગતો હતો. આથી રણજિતસિંહના દિવાન મોહકમચંદ એક નાનકડાં રસ્તેથી કિલ્લામાં ગયા અને શુજાને પોતાની સાથે લઇ ગયા. આ વાતની ખબર જયારે ફતેહ ખાનને પડી ત્યારે તેણે મોહકમચંદ પાસેથી શાહ શુજાની માંગ કરી, પરંતુ મોહકમચંદે તેની આ માંગને ઠુકરાવી દીધી. તેથી લૂંટનો અડધો માલ અને દર વર્ષે નવ લાખ રૂપિયા આપવાની સંધિ ફતેહ ખાને તોડી નાખી. આમ લૂંટનો માલ અને કશ્મીરની જમીન બન્ને ફતેહ ખાન પાસે રહી ગયા.

આ ઝુંબેશમાં મહારાજા રણજિતસિંહને ઘણું મોટું નુકસાન થયું. એમના ૧૦૦૦ સૈનિક માર્યા ગયા અને ખજાનો પણ ખાલી થઇ ગયો. ત્યારબાદ મહારાજાએ શુજાને છોડી દીધો અને તેની બેગમની શરત અનુસાર કોહિનૂર માંગ્યો, પરંતુ શુજાની બેગમ કોહિનૂર આપવા ઈચ્છતી નહોતી. છેલ્લે મહારાજાએ ત્રણ લાખ રૂપિયા રોકડા અને ૫૦,૦૦૦ રૂપિયાની વસાહત આપીને કોહિનૂર મેળવી લીધો.

આમ, ૧ જૂન, ૧૮૧૩માં આ અમૂલ્ય હીરો ફરીથી ભારતને મળી ગયો. વર્ષ ૧૮૩૯માં મહારાજા રણજિતસિંહ બીમાર પડ્યા ત્યારે તેમણે તેમના પરિવાર તથા વજીર અને દરબારીઓને કોહિનૂર જગન્નાથજીના મંદિરમાં ભેટ ચઢાવી દેવાની સુચના આપી. પરંતુ તેમના પરિવારમાંથી કોઈ આ હીરાને જતો કરવા તૈયાર ન હતું. રણજિતસિંહના મૃત્યુ બાદ ક્રમશઃ તેમના પુત્રને ગાદી મળતી આવી. છેવટે આ હીરો પંજાબના રાજા દિલીપસિંહ પાસે આવ્યો.

આ સમય દરમ્યાન ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીના અંગ્રેજો પંજાબ પર કબજો કરવાની તૈયારી કરી રહ્યા હતા. મહારાજા રણજિતસિંહના અવસાન બાદ પંજાબને કમજોર પડેલું જોઈ અંગ્રેજો લાહોરમાં ઘૂસી ગયાં. ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીએ પંજાબને રીતસર કબજે ન લીધું પણ અંગ્રેજોના નેજા હેઠળ આવી ગયું. ૩૦ માર્ચ, ૧૮૪૯ના દિવસે લોર્ડ ડેલહાઉસીએ જાહેરનામું બહાર પાડીને પંજાબને અંગ્રેજ હકૂમતના પ્રદેશમાં ભેળવી દીધું.

મહારાજા જાહેરનામું વાંચતાની સાથે જ સિંહાસનનો ત્યાગ કર્યો અને કોહિનૂર સચિવના હાથમાં મૂકી દીધો. આમ કોહિનૂર ફરી ભારતમાંથી ઈંગ્લેંડમાં લઇ જવાયો. તેનું ઓરિજિનલ સ્વરૂપ બદલી નાખવામાં આવ્યું હતું. ઇંગ્લેન્ડની રાણી વિક્ટોરિયાએ તેને પહેલદાર અને ચમકદાર બનાવવા માટે આમ્સ્ટરડેમના શ્રેષ્ઠ ગણાતા વૂરસેન્ગર નામના ડચ કારીગરને બોલાવ્યો. કટિંગ બાદ ૧૮૬ કેરેટનો હીરો ૧૦૫.૬ કેરેટનો બની ગયો.

કોહિનૂરને ૧૮૫૧માં લંડનના હાઇડ પાર્ક ખાતે યોજાયેલ ધ ગ્રેટ એકઝીબીશનમાં બ્રિટીશ જનતાને કોહિનૂર દેખાડવામાં આવ્યો હતો. રાણી વિક્ટોરિયાએ એકધારુ ૬૩ વર્ષ રાજ કર્યા બાદ ૧૯૦૨માં વસીયત મુજબ હીરો પુત્રવધુ એલેક્ઝાન્ડ્રાને વારસામાં આપ્યો. ૧૯૧૧માં રાણી મેરીના તાજમાં અને ત્યારબાદ ૧૯૩૭માં રાણી એલિઝાબેથના તાજમાં જડી દેવાયો. એલિઝાબેથે કેટલાક વર્ષ સુધી તાજ વાપર્યો પછી આ તાજને ટાવર ઓફ લંડનના રત્નભંડારમાં મોકલી દેવાયો.